Εναλλακτική Μακεδονία Ι - Οροπέδιο Βλάστης, Γιορτές Γης

Από σήμερα μέχρι την Κυριακή θα γίνεται ένα εναλλακτικό φεστιβάλ στα οροπέδια του Σινιάτσικου όρους. Στο οροπέδιο της Βλάστης, σε υψόμετρο πάνω από 1200 μέτρα, γύρω από τον οικισμό επιτρέπεται ελεύθερο κάμπινγκ, ενώ μέσα στο χωριό πολλά έθνικ συγκροτήματα θα δίνουν τη δική τους νότα στη γιορτή.

Η Βλάστη από Β.

Η ΜΚΕ Οικοτοπία συμβάλει στην οργάνωση της γιορτής αυτής. Η γιορτή ενισχύει την οικονομία της περιοχής, σε συνδυασμό με τον ορεινό τουρισμό και τις τελέσεις γάμων, μία ακόμη μορφή τουρισμού σύντομης διάρκειας, σε ένα αειφορικό πλαίσιο.

Στον Μύλο Γιαννιώτη

Η περιοχή, αν και σε μεγάλο υψόμετρο, έχει διαχρονική κατοίκηση. Η Βλάστη έχει οικίες και ναούς που χρονολογούνται στην οθωμανική εποχή (18ος - 19ος αιώνας κυρίως), όταν αναπτύχθηκε αρκετά ο οικισμός, ενώ 2 χλμ. νοτιοδυτικά από το κοντινό Σισάνι διασώζεται ένα ιδιαίτερο μνημείο της περιοχής, ο μεσοβυζαντινός επισκοπικός ναός (η αρχική κατασκευή είναι του 11ου - 12ου αιώνα), σε θέση όπου υπήρχε κατοίκηση και από την Αρχαιότητα. Ξεχωρίζει το καλοσχεδιασμένο στέγαστρο που τοποθετήθηκε στον χώρο του ναού έπειτα από τις εργασίες συντήρησης, όπου όμως παρά την επένδυση που πραγματοποιήθηκε, το μνημείο είναι κλειστό για το κοινό. Αναμφίβολα μπορεί να αποτελέσει ένα βασικό μνημείο για τον θρησκευτικό τουρισμό της περιοχής και πυλώνα συνδυασμού διαδρομών   ανάμεσα στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον. Σε αυτές τις διαδρομές μπορούν να ενταχθούν οι οικισμοί της Βλάστης και του Σισανίου και οικοδομήματα στην ύπαιθρο. Μεταξύ της Βλάστης και του Σισανίου διασώζονται προβιομηχανικά κτήρια, όπως η ρασοτριβή του Γιαννιώτη που συνεχίζει να λειτουργεί και στις μέρες μας.

Ο βυζαντινός ναός κοντά στο Σισάνι.

Ημερίδα για τον χρυσό στη βόρεια Ελλάδα

Το πολύ σημαντικό θέμα της αξιοποίησης των κοιτασμάτων χρυσού στη Βόρεια Ελλάδα για τις τοπικές κοινωνίες και το περιβάλλον ολιστικά θα συζητηθεί στη σχετική ημερίδα που θα λάβει χώρα στο ΑΠΘ την 24.05.2012 Η ημερίδα θα είναι σε live streaming, κάτι πολύ ενδιαφέρον: http://press.auth.gr/news/wordpress/?p=31312


Το πρόγραμμα αναλυτικά:

Βιώσιμη περιφερειακή ανάπτυξη Ι: παραδοσιακή βιοποικιλότητα

Η διατήρηση της παραδοσιακής βιοποικιλότητας είναι πολιτισμός. Είναι μια αρχή για την προσωπική αντίσταση του καθενός στη διαφοροποίηση του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος και την προσπάθεια διαφύλαξης και συντήρησης του. Πολύ περισσότερο είναι μια αφετηρία για μια ολιστική στη βιώσιμη περιφερειακή ανάπτυξη.

Σε αυτό το πλαίσιο προσπάθειες διατήρησης και διάθεσης παλαιών σπόρων αλλά και ενός εναλλακτικού τρόπου ζωής αποκτούν αυξημένη σημασία. Βρεθήκαμε πριν δέκα μέρες στην Ανατολική Μακεδονία, στο χωριό Μεσοχώρι κοντά στο Παρανέστι. Εκείνη τη μέρα γινόταν η ετήσια συνάντηση της εναλλακτικής κοινότητας Πελίτι και ήδη είχε γίνει γνωστή στην Ελλάδα και το εξωτερικό. 

Παραγωγοί ενθαρρύνονται να καλλιεργούν παλαιές τοπικές ποικιλίες και όχι υβριδικές και να μοιράσουν τους σπόρους τους ώστε να μπορέσουν και άλλοι να τους χρησιμοποιήσουν και έτσι να διατηρηθεί η παραδοσιακή βιοποικιλότητα, κάτι σημαντικό όχι μονό για τη αδιαπραγμάτευτη ανάγκη να κρατήσουμε τα παλαιά είδη χλωρίδας και πανίδας που κινδυνεύουν από τη βιομηχανική ανάπτυξη της γεωργίας αλλά και για την προσπάθεια επίτευξης όσο το δυνατόν αυτάρκειας μακριά από σύνθετα εμπορικά συμφέροντα.

Η οργάνωση της συνάντησης έγινε από το Πελίτι και συμμετείχαν πολλοί εθελοντές. Το εορταστικό κλίμα συμπλήρωσε η ζωντανή παραδοσιακή μουσική και το δωρεάν φαγητό και ποτό που μοιράστηκε βασισμένο σε προϊόντα όσων συμμετείχαν στη συνάντηση.

Είναι στην επιλογή του καθενός να κάνει τη δική του δραστηριοποίηση προς όφελος της διαφύλαξης του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος και πολιτισμού καθώς και την ενίσχυση της δικής του οικονομικής θέσης και μακροπρόθεσμα ενός τμήματος της ελληνικής οικονομίας. Η στάση ζωής  του καθενός ξεκινά από τη γλάστρα, το χτήμα και το καθημερινό τραπέζι του φαγητού του.

Καλή Πρωτομαγιά!

Στους πρόποδες της Ροδόπης

Στο μέσον περίπου της διαδρομής από την παλαιά Εθνική Οδό από Κομοτηνή προς Ξάνθη, στους πρόποδες της Ροδόπης, ρέει ο Κομψάτος ποταμός. Σε μικρή απόσταση πίσω από τις νεώτερες γέφυρες, στην καμπυλωτή κοιλάδα του ποταμού είναι "κρυμμένο" ένα πετρόκτιστο τρίτοξο μεταβυζαντινό γεφύρι, του 17ου - 18ου αιώνα, στη θέση παλαιότερου. 

Διακρίνονται παράλληλα τα ίχνη της οδικής χάραξης πάνω στον βράχο που πιθανότατα αντιστοιχούν στη Ρωμαϊκή Εγνατία Οδό. 

Το γεφύρι εμφανώς στερεώθηκε τα προηγούμενα χρόνια, αν και το δυτικό του τόξο έχει γκρεμιστεί. Εξίσου εμφανής όμως είναι η κατά τόπους αστοχία των υλικών που καθιστούν τη διάβασή του επισφαλή. 

Σε κοντινή απόσταση βρίσκεται η κωμόπολη Ίασμος, ένα σημαντικό κέντρο της περιοχής κατά την οθωμανική εποχή.

Στην πορεία της παλαιάς Εθνικής Οδού προς την Ξάνθη, κατά τμήματα είναι παράλληλη και η σιδηροδρομική γραμμή, όπου διακρίνονται ορισμένες κατασκευές από προηγούμενες ιστορικές περιόδους όπως τα δύο μικρά πολυβολεία στη γέφυρα έξω από το Κοπτερό από τη δεκαετία του 1940.

Θοδωρού, η άγνωστη νησίδα του Βενετικού ναυτικού οχυρού, των κρι-κρι και η απαγόρευση προσέγγισης

Στο Θοδωρού, μία σχετικά μεγάλων διαστάσεων νησίδα απέναντι από την παραλία της Αγίας Μαρίνας Χανίων, βρίσκονται τα ίχνη από ένα διπλό βενετικό ναυτικό οχυρό που έχουν ιδιαίτερη ιστορική και  περιβαλλοντική αξία. Οι οχυρώσεις υπήρξαν τμήμα ενός στρατηγικού συστήματος οχυρώσεων που περιλάμβανε της παραθαλάσσιες πόλεις, τα μεμονωμένα ναυτικά οχυρά σε θέσεις στρατηγικού ενδιαφέροντος και μικρότερες οχυρώσεις καθώς και παρατηρητήρια του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης των Βενετών.

Το ανατολικό ναυτικό οχυρό υποστήριζε από την πλευρά της θάλασσας την πόλη των Χανίων και κάλυπτε σε συνδυασμό με το φρούριο Φιρκά στα Χανιά τη θαλάσσια περιοχή ΒΔ της πόλης. Παράλληλα το δυτικό ναυτικό οχυρό κάλυπτε τη θαλάσσια περιοχή προς τα δυτικά σε συνδυασμό πιθανώς με την οχύρωση της Ιεράς Μονής Γωνιάς στη αρχή της ανατολικής πλευράς της χερσονήσου του Ροδωπού.

Ως χώρος μάχης, η αμυντική οργάνωση και το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης των Βενετών αποδείχτηκαν ανεπιτυχή και οι οχυρώσεις του νησιού αποτέλεσαν τους πρώτους μεγάλους στόχους της οθωμανικής απόβασης το 1644 στα δυτικά της Κρήτης, που οδήγησε μετά από ένα τέταρτο του αιώνα στην οριστική κατάληψή της. Οι οχυρώσεις στο Θοδωρού δεν ήταν δυνατόν να αντέξουν την σφοδρή πολιορκία και είχαν αποτέλεσμα της ανατίναξή τους, σύμφωνα με μαρτυρίες από τους ίδιους του ηρωικούς υπερασπιστές τους.

Ανήμερα των Αγίων Θεοδώρων

Στη νεώτερη εποχή, μέσα στον 20ο αιώνα, μετατράπηκε σε βιότοπο για τη φύλαξη του κρητικού αιγάγρου, του κρι-κρι, χωρίς ωστόσο να ληφθούν περιβαλλοντικοί παράγοντες. Τα νησιά δεν συγκαταλέγονταν στους χώρους διαμονής του κρι-κρι, το είδος εκεί μεταφέρθηκε από τη νησιωτική ενδοχώρα χωρίς η ίδια η νησίδα να μπορεί να θρέψει έναν αυξανόμενο ζωϊκό πληθυσμό. Σήμερα για να μην πλησιάσει τον καθορισμένο από τη θάλασσα αυτόν βιότοπο κάποιος επικίνδυνος επισκέπτης, έχει απαγορευτεί η προσέγγιση σε απόσταση μικρότερη των 100 μέτρων, με μόνη εξαίρεση της εορτή του παρεκκλησιού που βρίσκεται στο νησί, στις αρχές Ιουνίου.


Φυσικά μπορεί να θεωρηθεί εύλογα υπερβολικό στις μέρες μας να μην επιτρέπεται σχεδόν καθόλου η πρόσβαση στο νησί και βέβαια επικροτούμε τις πρόσφατες πρωτοβουλίες για σχεδίαση  προσεγμένων επισκέψεων στη νησίδα, που συνδυάζει το ιδιότυπο πια φυσικό περιβάλλον, τη μικρή παραλία, το παρεκκλήσι και τα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα των ναυτικών οχυρώσεων.

Περισσότερα στοιχεία:

http://www.cretanbeaches.com

Γυπαετοί στα Αστερούσια

Στα ορεινά μέρη της Κρήτης διατηρείται ο μοναδικός πληθυσμός Γυπαετών στην Ελλάδα.  Σε ένα κατ' εξοχήν βουνό που συναντώνται αυτά τα επιβλητικά πτηνά, στα Αστερούσια στη νότια Κρήτη, επισημάνθηκε η γέννηση νεαρού αρπακτικού του είδους μετά από 22 χρόνια.

Πηγή:
http://news.in.gr/science-technology/article/?aid=1231113402

Τα Αστερούσια Όρη και η διάσχισή τους θα αποτελέσουν θέμα μελλοντικού άρθρου.